Anayasa Değişiklik Paketi, Meclis'e sunuldu. 29 maddelik paket yargı düzenlemeleri nedeniyle tartışılıyor.

Oysa Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu (HSYK) sadece paketin bir maddesi.

Oradaki düzenleme de çok önemli ama paketin kabulü halinde sıradan vatandaş birçok yeni demokratik hak ve özgürlük kazanacak.

Esasen üzerinde durulması gereken bu yeni haklar. Mehmet Efendi'nin ve Ayşe Teyze'nin hayatının nasıl değişeceği...

Birincisi, kadınlar, engelliler, yaşlılar ve çocuklar için devlet ek önlemler alabilecek ve pozitif ayrımcılık yapabilecek.

Diyelim bir kamu kuruluşuna alınacak 100 kişinin en az 40'ının kadın, 10'unun engelli olması şartı getirilebilecek.

Hiç kimse de, engelli vatandaştan yüksek puanı olduğu için "eşitlik ilkesine aykırı" diyerek dava açamayacak.

Bazı rakamlara göre 8 milyona yaklaşan engelli vatandaş böylece çok önemli bir kazanım elde ediyor.

Aynı şekilde kadınlar da bu pozitif ayrımcılık sayesinde kamu başta daha yüksek temsil hakkına kavuşuyorlar.

İkincisi, memurlar ve emekliler toplu sözleşme hakkına kavuşuyorlar. Sendikal hakları güçleniyor. Taleplerini daha güçlü dile getirebilecekler.

Maaş artışı konusunda mağduriyetleri asgariye inecek.

Üstelik hükümetle uzlaşma sorunu çıkarsa, Uzlaştırma Komisyonu'nun kararı nihai olacak.

Grev ve lokavt hakkına gereksiz sınırlamalar kalkıyor.

Birden fazla sendika kurulmasına izin veriliyor.

Milyonlarca kamu çalışanı, emeklisi ve onların ailelerini kapsıyor bu düzenleme.

Üçüncüsü, devlet çocukları her türlü istismardan koruma sözü veriyor.

Zorla çalıştırılan çocuk da, suça zorlananlar da, sistematik olarak dövülenler ve cinsel istismara uğrayanlar, artık devlet korumasında olacak.

Dördüncüsü, kamu kuruluşlarından dilekçe ile bilgi edinme hakkı güçlendiriliyor.

İhlal şikâyetlerini incelemek üzere Kamu Denetçiliği uygulaması geliyor.

Burada özel hayata ait verilerin korunması ve kullanılan yerlerin sorgulanması haklarını da eklemek gerekiyor.

Beşincisi, hukuki denetim ağı genişliyor.

YAŞ'ta ordudan atılanlar, HSYK'da meslekten ihraç edilenler yargı yoluna başvurabilecek.

Kamuda çalışanlar haklarındaki disiplin cezalarına da itiraz edebilecek.

Daha önemlisi her Türk vatandaşı Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki haklarında ihlal yaşanması halinde, Anayasa Mahkemesi'ne artık bireysel başvuru yapabilecek.

Diyelim bir suç isnadı ile yargılandınız ve ceza aldınız. Yargıtay da onadı. Temyiz süreci sona erdi. Ancak halen haklarınızın ihlal edildiğine inanıyorsunuz. Anayasa Mahkemesi'ne başvurabileceksiniz.

Bunlar müthiş kazanımlar. Yakın zamana kadar hayal bile edilemeyen düzenlemeler.

Tabii bütün bu maddeler, HSYK, parti kapatma ve askeri yargı alanındaki düzenlemeler vatandaşı ilgilendirmiyor anlamına gelmiyor.

Aksine yargı bağımsızlığı ve tarafsızlığı güçlendiriliyor.

Dolayısıyla kamu vicdanını yaralayan kararların çıkması zorlaşacak.

Hukukun itibar kaybı en aza indirilecek ve siyasallaşması sürecine nokta konulacak.

İleri demokratik haklar, hukukun üstünlüğü ile pekişecek.

Peki muhalefet partileri bütün bu hakların elde edilmesine karşı mı çıkıyor?

İnanılması güç ama "evet."

Neden ve sonuçlarını ayrı bir yazıda ele alacağız...

Erhan Başyurt'un köşe yazısı

Samanyolu Haber