Özürlüler İdaresi Başkanlığı, ulaşılabilirlikle ilgili sorunu temelden çözebilmek için üniversitelerin ilgili bölümlerine herkes için tasarım konusunun 2011-2012 eğitim programları müfredatına eklenmesini hedefliyor.

Evrensel tasarım, ürünlerin, çevrenin, programların ve hizmetlerin özel bir tasarıma veya uyarlanmaya gerek duyulmaksızın, mümkün olduğunca herkes tarafından kullanılabileceği şekilde tasarlanmasıdır. Özürlülerin de tüm haklarını ve temel özgürlüklerini herkes gibi eşit şekilde kullanması, yaşam kalitelerinin artırılması için evrensel tasarım ciddi önem arz etmektedir.
Türkiye’de “özürlülük ve ulaşılabilirlik” konularıyla bağlantılı olarak son yıllarda özellikle “evrensel tasarım”, “kapsayıcı tasarım”, “herkes için tasarım” gibi yaklaşımlar tasarım ve planlama okullarının müfredatında yer almaktadır. Ancak bunlar büyük ölçüde bireysel çabalar olarak ortaya çıkmaktadır. Böylesi bir konunun özellikle yapılı çevrenin biçimlenmesinde sorumluluğu olan mesleklerin öğretiminde daha etkin ele alınmaya ihtiyacı olduğundan Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı “Ulaşılabilirlik Stratejisi ve Eylem Planı” kapsamındaki tedbirler doğrultusunda konuyla ilgili çalıştaylar düzenlemektedir.

Bu çerçevede; Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı koordinasyonunda gerçekleşen “Herkes için Tasarım Müfredatı Geliştirme Çalıştayı”, Haziran 2011’de, YÖK ve Anadolu Üniversitesi işbirliğiyle Eskişehir, Anadolu Üniversitesi Kongre Merkezi Salonunda, Mimarlık, İç Mimarlık, Şehir ve Bölge Planlama, Endüstriyel Tasarım, ve Peyzaj Mimarlığı Bölümlerinden konuyla ilgili akademisyenlerin geniş katılımıyla gerçekleşmiştir.

Çalıştayda konuşan Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkan Yardımcısı Ayhan Metin, “Geniş anlamda tasarım herkes için olmalıdır, evrensel olmalıdır. Ulaşabilirliğin hayata geçmesi açısından, kavramsal çalışmaların gelişmesi açısından 2010 yılı ulaşabilirlik eylem yılı olarak ilan edilmiş, Ulaşılabilirlik Stratejisi ve Eylem Planı hazırlanmıştır. Eylem Planı’nın Toplumsal Bilinçlendirme Ekseni kapsamında “Üniversitelerin ilgili teknik elemanların yetiştirildiği fakültelerinde ‘özürlüler ve hareket kısıtlılığı bulunan diğer gruplar için ulaşılabilirlik’ konusunun müfredatta yer alması sağlanacaktır.” tedbiri için YÖK sorumlu kurum olarak belirlenmiştir.” şeklinde konuştu ve sözlerini umarım bir gün burada da engelsiz çalıştaylar düzenleyebiliriz diyerek noktaladı.

Çalıştayda üniversitelerin müfredatında ve öğrenim çıktılarında herkes için tasarım konusunun ne şekilde yer alacağı değerlendirilmiş, rapora bağlanmış ve katılımcılar tarafından “Herkes İçin Tasarım Platformu” kurulmasına yönelik karar alınmıştır.

“Ulaşılabilirlik Stratejisi ve Eylem Planı” kapsamında gerçekleştirilen çalıştaylarla, “herkes için tasarım” yaklaşımı, 2011-2012 eğitim döneminde, ön lisans, lisans ve yüksek lisans düzeyinde, Türkiye’de tasarım ve planlama eğitim programları müfredatına eklenerek bir çerçeve oluşturulması amaçlanmaktadır.