Giriş ve Genel Bilgiler

Ülkemiz toprakları üzerinde kaplıcaların sağlık ve tedavi amaçlı kullanım geçmişi bin yıllara kadar uzanan ve halen süren bir gelenektir. Aslında, bu gelenek hemen tüm uygarlıklarda var olmuştur. Ancak, ülkemizin de içinde bulunduğu bir çok ülkede kaplıca tedavisinin geleneksel ve ampirik (tecrübeye dayanan) niteliği pek değişmezken, Almanya, Fransa, Japonya, İtalya ve İsrail gibi ülkelerde kaplıca tedavisi yüksek bir kalite standardına ulaşmıştır.

Almanya’da 2000 yılında 10 milyon kişi, 69 milyon gün, kaplıcalarda yataklı kurumlarda tedavi görmüş ve giderleri büyük ölçüde sigortaları tarafından karşılanmıştır. Ülkemizde ise, 1990 yılında 6.5 milyon kişi kaplıcalara gitmiş, bunların ancak %5’i Sigorta ve Emekli Sandığı’nca kısmen finanse edilmiştir. Ülkemiz için ilginç olan bir diğer özellik de, bu hastaların %60’dan fazlasının kendi kararlarıyla, tıbbi bir kontrolden geçmeden, kaplıcalara gitmeleridir.

Ülkemizde 300’e yakın kaplıca merkezi ya da tesisi bulunmaktadır. Ancak, Sağlık Bakanlığı’nca ruhsat verilen kaplıca tesis sayısı 2001 yılı itibariyle sadece 30’dur. Bunların çoğunda gerekli tıbbi donanım ve hekim kontrolü yoktur.

Tıbbi nitelikleri ile kaplıca olgusu, ayrı bir bilimsel uğraş alanıdır. Kaplıca tıbbı ayrı bir tıp disiplinidir ve ayrı bir uzmanlık gerektirmektedir. Bu anlamda  kaplıca tedavisi ya da balneoterapi (banyo tedavisi ) almak isteyen hastaların mutlaka bir Tıbbi Ekoloji ve Hidroklimatoloji  uzmanına danışması gerekmektedir. Bu sayede hem hastalığın doğru ve etkin tedavisi yapılmış hem de bilinçsizce yapılarak oluşabilecek kötü sonuçların önüne geçilmiş olur.

Bu bilgiler ışığında üye ve ziyaretçilerimizi bilinçlendirmek ve doğru tedavi yöntemlerine bilimsel olarak yaklaşmalarına katkıda bulunmak adına “Kaplıcalar” bölümünü hayata geçirdik.

Bu bölümü hazırlarken istedik ki önerilerimizi bilimsel bir tabana oturtalım. Bu düşünceyle yaptığımız araştırma sonucunda Prof. Dr. M. Zeki Karagülle ve Dr. Mahmut B. Doğan’ın hazırlamış olduğu ve 2002 yılında Nobel Tıp Kitapevi’nce yayınlanan “Kaplıca Tıbbı ve Türkiye Kaplıca Rehberi” adlı kitabın gerçek anlamda ilk ve tek bilimsel çalışma olduğunu gördük.

Kendileri ile yaptığımız görüşmeler sonucunda bu bölümün hazırlanması için araştırmalarından yararlanabilme iznini almış bulunuyoruz.

Bu duyarlılık ve katkıdan dolayı tüm üye ve ziyaretçilerimiz adına Prof. Dr. M. Zeki Karagülle ve Dr. Mahmut B. Doğan’a sosuz teşekkürlerimizi ve saygılarımızı sunmak isteriz.

Prof. Dr. M. Zeki Karagülle ve Dr. Mahmut B. Doğan’ın katkılarıyla hazırlanan bu bölümün; özellikle biz engellilerin, -çaresizlik duygusuyla şifa bulmak adına da olsa- bilinçsizce  yaptığımız ya da yapabileceğimiz hatalı uygulamaları önlemesi ve doğru tedaviye aracı olması dileklerimizle

Saygılarımızla
Engelliler.Biz Editörü

Editörün Notu 1: Bu bölümde yer alan tüm bilgiler “Nobel Tıp Kitabevleri Ltd. Şti.”nin  ve “Prof. Dr. M. Zeki Karagülle ve Dr. Mahmut B. Doğan”ın izniyle yayınlanmaktadır. Buradaki bilgiler hiç bir şekilde kopyalanamaz, başka bir sitede yayınlanamaz ve bir bölümünden alıntı yapılamaz.

Editörün Notu 2: Emekli Sandığı, Bağkur ya da SSK kurumlarına bağlı olarak çalışan ve/veya emekli olan kişiler, kaplıca tedavisi almak için, İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Ekoloji ve Hidroklimatoloji Ana Bilim Dalı’na müracaat edebilirler (Telefon: 0212 635 12 01) Yapılacak muayenenin ardından masrafları (tamamen ya da kısmen) bağlı bulundukları sağlık kuruluşları tarafından karşılanmak üzere ilgili kaplıca tesislerine sevk edilebilirler.
 

Türkiye’de Faaliyet Gösteren Ruhsatlı Kaplıca Tesisleri

1. Hüdai Kaplıcaları - Sandıklı – AFYON

2. İkbal Termal Otel – AFYON

3. Oruçoğlu Kaplıcası – AFYON

4. Ayaş Kaplıcaları – Ayaş – ANKARA

5. Haymana Kaplıcaları – Haymana – ANKARA

6. Kızılcahamam Kaplıcası – Kızılcahamam – ANKARA

7. Ab-ı Hayat Kaplıcası (Anex) – Kızılcahamam – ANKARA

8. Gönen Kaplıcası – Gönen – BALIKESİR

9. Karacasu Termal Otel (Küçük Kaplıca) – Karacasu – BOLU

10. Büyük Kaplıca (Termal Otel) – Karacasu – BOLU

11. Oylat Kaplıcası – İnegöl – BURSA

12. Kervansaray Kaplıcası – Çekirge – BURSA

13. Kestanbol Kaplıcası – Ezine – ÇANAKKALE

14. Herakles Thermal Center  – Pamukkale – DENİZLİ

15. Colossae Thermal Hotel – Pamukkale – DENİZLİ

16. Yenice Kaplıcası – Yenikent – DENİZLİ

17. Aytaç Termal Kaplıcası – Mihalgazi – ESKİŞEHİR

18. Sakarılıca Kaplıcası – Mihalgazi – ESKİŞEHİR

19. Tuzla Termal Tesisleri – Tuzla – İSTANBUL

20. Balçova Kaplıcaları – Balçova – İZMİR

21. Terme Kaplıcası – KIRŞEHİR

22. Ilgın Kaplıcası – Ilgın – KONYA

23. Yoncalı Kaplıcası (Tütav Termal Otel) – KÜTAHYA

24. Çiftehan Kaplıcaları – Çiftehan/Bor – NİĞDE

25. Haruniye Kaplıcası – Düziçi – OSMANİYE

26. Kuzuluk Kaplıcası – Akyazı – SAKARYA

27. Yalova Termal Kaplıcası – Termal – YALOVA
 

Türkiye’deki Resmi Statüde Çalışan Kaplıca Kür Klinikleri ve Hastaneleri
 

28. Bolu Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi - Sağlık Bakanlığı – BOLU

29. Kara Kuvvetleri Komutanlığı 300 Yataklı Fizik Tedavi Hidroklimatoloji ve Rehabilitasyon Hastanesi – BURSA

30. Bursa Kükürtlü Kaplıcası, Atatürk Balneoterapi ve Rehabilitasyon Merkezi – BURSA

31. SSK, Yoncalı Hidroterapi ve Fizik Tedavi Hastanesi – Yoncalı – KÜTAHYA
 

Kaynak:

Kaplıca Tıbbı ve Türkiye Kaplıca Rehberi
(Kitabı)

Prof. Dr. M. Zeki Karagülle
İstanbul Üniversitesi
İstanbul Tıp Fakültesi
Tıbbi Ekoloji ve Hidroklimatoloji Ana Bilim Dalı
Başkanı
Telefon: 0212 635 12 01

Dr. Mahmut B. Doğan
İstanbul Üniversitesi
Sağlık Bilim Enstitüsü
Tıbbi Ekoloji ve Hidroklimatoloji Ana Bilim Dalı
Doktoranı