GELİR VERGİSİ KANUNUNA GÖRE SAKATLIK İNDİRİMDEN
YARARLANMAK İSTEYENLERE İLİŞKİN AÇIKLAMALAR
Özürlü vatandaşlarımızla ilgili olarak, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 31
ve 89'uncu maddelerinde özürlü hizmet erbabı ve serbest meslek erbabı ile
bunların bakmakla yükümlü olduğu özürlü kişiler ve basit usulde vergilendirilen
bazı esnaf ve sanatkarlara bu kanununda yer alan esaslara göre hesaplanan
sakatlık indiriminden yararlanma hakkı verilmiş olup, bu hakkın kullanımına
ilişkin olarak Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik
çıkarılmış ve 222 seri nolu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile gerekli açıklamalar
yapılmıştır.
İlgili tebliğe göre sakatlık indiriminden yararlanmak isteyen şahısların bir
dilekçe eki ile durumlarına uygun aşağıda belirtilen belgelerle birlikte;
İllerde Defterdarlık Gelir Müdürlüğüne, Bağımsız Vergi Dairesi bulunan İlçelerde
Vergi Dairesi Müdürlüğüne, Diğer İlçelerde Malmüdürlüklerine başvurmaları
gerekmektedir.
İSTENEN BELGELER:
Özürlü Hizmet Erbabı İçin;
- Dilekçe (Dilekçe örneği aşağıda gösterilmiştir.)
- 2 adet fotoğraf(Sağlık Kurulu Raporunun aslı olanlardan fotoğraf
istenmemektedir.Yönetmeliğe uygun rapor örneği aşağıda gösterilmiştir.)
- Çalıştığı yerden çalıştığına dair yazı,
- İşçi ise sigorta giriş bildirgesi veya son dört aylık sigorta prim bordrosu,
- Nüfus cüzdanı fotokopisi,
- Sağlık Karnesi fotokopisi
Hizmet Erbabının Bakmakla Yükümlü Olduğu Özürlü Kişiler İçin;
- Dilekçe (Dilekçe örneği aşağıda gösterilmiştir.)
- Bakmakla yükümlü kişinin ve Özürlü kişilerin nüfus cüzdanı ile sağlık karnesi
fotokopileri,
- Özürlüye ait 2 adet fotoğraf (Sağlık Kurulu Raporunun aslı olanlardan fotoğraf
istenmemektedir.Yönetmeliğe uygun rapor örneği aşağıda gösterilmiştir.)
- Çalıştığı yerden çalıştığına dair yazı,
- Özürlü kişiye bakmakla yükümlü olduğunu gösteren belge (İşyerinden alınacak)
- Özürlü Serbest Meslek Erbabı İçin;
- Dilekçe (Dilekçe örneği aşağıda gösterilmiştir.)
- Vergi kimlik numarasını gösteren belge,
- Nüfus cüzdanı örneği
- Özürlüye ait 2 adet fotoğraf (Sağlık Kurulu Raporunun aslı olanlardan fotoğraf
istenmemektedir.Yönetmeliğe uygun rapor örneği aşağıda gösterilmiştir.)
Serbest Meslek Erbabının Bakmakla Yükümlü Olduğu Özürlü Kişiler İçin;
- Dilekçe (Dilekçe örneği aşağıda gösterilmiştir.)
- Serbest meslek erbabının vergi kimlik numarasını gösteren belge,
- Bakmakla yükümlü kişinin ve Özürlü kişilerin nüfus cüzdanı ile sağlık karnesi
fotokopileri,
- Özürlüye ait 2 adet fotoğraf (Sağlık Kurulu Raporunun aslı olanlardan fotoğraf
istenmemektedir. Yönetmeliğe uygun rapor örneği aşağıda gösterilmiştir.)
- Özürlü kişiye bakmakla yükümlü olduğunu gösteren belge,
Sakatlık İndiriminden Yararlanma Hakkına Sahip Basit Usulde Vergilendirilen
Özürlüler İçin;
- Dilekçe (Dilekçe örneği aşağıda gösterilmiştir.)
- Vergi kimlik numarasını gösteren belge,
- Nüfus cüzdanı örneği
- 2 adet fotoğraf (Sağlık Kurulu Raporunun aslı olanlardan fotoğraf
istenmemektedir.Yönetmeliğe uygun rapor örneği aşağıda gösterilmiştir.)
DİLEKÇE ÖRNEĞİ
DEFTERDARLIK MAKAMINA
Vasıtasız Vergiler Gelir Müdürlüğü:
…………………………………………………………………..’nda görev yapmaktayım. Bakmakla yükümlü
bulunduğum………………………………………...rahatsızlığı/rahatsızlığım nedeniyle 193 sayılı
Gelir Vergisi Kanunu’nun 31’inci maddesi gereğince sakatlık indiriminden
yararlanabilmem için gereğinin yapılmasını arz ederim. …../…../…….
Adı Soyadı
İmza
Tel: (Ev)
(İş)
EKLERİ:
1- ( ) 2 Adet Fotoğraf
2- ( ) Çalıştığı Yerden Çalıştığına Dair Yazı
3- ( ) İşçi ise Sigorta Giriş Bildirgesi veya Son Dört Aylık Bordro
4- ( ) Nüfus Cüzdanı Fotokopisi
5- ( ) Bakmakla Yükümlü Olduğunu Bildirir Yazı
6- ( ) Sağlık Karnesi Fotokopisi
7- ( ) ……………gün ve ………….sayılı ……………………………………Hastanesi’nden alınan Sağlık Kurulu
Raporu Aslı (Örnek
sağlık raporu için tıklayın)
****
MALİYE BAKANLIĞINCA YAPILAN İŞLEMLER
Defterdarlık Gelir Müdürlükleri, Vergi Dairesi Müdürlükleri ve Malmüdürlükleri
kendilerine başvuran özürlülerin kişisel bilgilerini "Özürlülere Verilecek
Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik" ekindeki rapor formuna yazacaklar
ve bu formları bir yazıya ekleyerek, özürlüleri yetkili sağlık kurulundan en
yakın olanına sevk edeceklerdir.
Yetkili sağlık kuruluşu tarafından verilen raporlar yukarıda sayılan
müdürlüklerce Maliye Bakanlığı Merkez Sağlık Kurulu'na gönderilecektir. Merkez
Sağlık Kurulu tarafından incelenen ve sakatlık dereceleri belirlenen raporlar,
ücretlilerde işverene, diğerlerinde kendilerine verilmek üzere Defterdarlığa
gönderilecektir.
BAKMAKLA YÜKÜMLÜ OLMA HALİ
Bakmakla yükümlü olunan kişi ifadesinden; özürlü kişinin tabi olduğu çalışma
mevzuatı veya bağlı bulunduğu sosyal güvenlik kurumunun mevzuatına göre bakmakla
yükümlü sayılan anne, baba, eş ve çocukları anlaşılacaktır.
Çocuklarda yaş sınırlamasına gidilmeksizin işlem yapılacaktır.
İNDİRİM UYGULAMASI
Merkez Sağlık Kurulunca tespit edilen çalışma gücü kayıp oranının asgari
% 80'ini kaybetmiş bulunan kişiler birinci derece,
% 60'ını kaybetmiş bulunan kişiler ikinci derece,
% 40'ını kaybetmiş bulunan kişiler üçüncü derece sakat sayılmaktadır.
Sakatlık indirimi, herkese uygulanmakta olan özel indirim tutarının;
Birinci derece sakatlar için sekiz katı,
İkinci derece sakatlar için dört katı,
Üçüncü derece sakatlar için iki katı olarak uygulanır.
(1/1/2004 Tarihinden itibaren 4842 Sayılı Kanun Gereğince)
Madde 31. — Çalışma gücünün asgarî %
80'ini kaybetmiş bulunan hizmet erbabı birinci derece sakat, asgarî % 60'ını
kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ikinci derece sakat, asgarî % 40'ını kaybetmiş
bulunan hizmet erbabı ise üçüncü derece sakat sayılır ve aşağıda sakatlık
dereceleri itibariyle belirlenen aylık tutarlar, hizmet erbabının ücretinden
indirilir.
Sakatlık indirimi (2006 yılı için);
- Birinci derece sakatlar için 530 TL
- İkinci derece sakatlar için 265 TL
- Üçüncü derece sakatlar için 133 TL
Sakatlık derecelerinin tespit şekli ile
uygulamaya ilişkin esas ve usuller Maliye, Sağlık ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik
bakanlıklarınca bu konuda müştereken hazırlanacak bir yönetmelik ile belirlenir.
Sakatlık indiriminden yararlanacak birden fazla kişinin bulunması halinde, bu
hesaplama her biri için ayrı ayrı yapılacak ve indirim uygulamasında toplu
olarak dikkate alınacaktır.
Bu şekilde hesaplanan sakatlık indiriminin gelirin niteliğine göre aylık veya
yıllık tutarı, özürlü bireylerin ücretli (hizmet erbabı) ise aylık tevkifat
matrahından, serbest meslek erbabı ise beyan edeceği serbest meslek kazancından,
basit usulde vergilendirilen ise vergi tarhına esas kazancından indirilecektir.
Farklı özel indirim tutarları belirlenen illerde çalışan özürlüler ile bunların
bakmakla yükümlü bulunduğu özürlülerin yararlanabileceği sakatlık indirimi
tutarının hesaplanmasında, bu illerde uygulanan özel indirim tutarı dikkate
alınacaktır.
Ücretlilerde sakatlık indirimi tutarına ayrıca özel indirim tutarının ilave
edileceği malumdur.
İndirim, beyan edilecek serbest meslek kazancı ve basit usulde vergilenen kazanç
tutarı ile sınırlı olup, kazancın yetersiz olması halinde sonraki yıla
devredilmeyecektir.
Muhtelif yerlerden ücret alanlarda, sakatlık indirimi, özel indirimin
uygulandığı ücret gelirine uygulanacaktır.
Kaynak:
 |