|
T.C. BAŞBAKANLIK ÖZÜRLÜLER İDARESİ BAŞKANLIĞI,
GÜMRÜK VERGİSİ MUAFİYETİ MEVZUATI
Özel Tertibatlı Sakat
Aracı İthal Edebilecek Kişi Kimdir?
Muafen özel tertibatlı sakat
aracı ithal edecek kişiler, el ve ayaklarda ortopedik özrü bulunan malul ve
sakatlardır.
Bu kişi
a-Türkiye Gümrük Bölgesi
dışında çalışıyor ise ikametini Türkiye Gümrük Bölgesine kesin olarak
nakletmesi halinde( bu şart sadece minibüs, binek otomobil ve motosiklet için
geçerlidir. Motorlu ve motorsuz koltuklar ile bisikletler zati eşya kapsamında
kesin dönüş şartı aranmaksızın sakat kişi tarafından muafen ithal edilebilir.),
b-Türkiye Gümrük Bölgesinde
yerleşik ise; Yurt dışına resmi kanalla döviz transferi veya Türkiye Gümrük
Bölgesi dışındaki gerçek ve tüzel kişiler tarafından kendisine bağış yoluyla
gönderilmesi halinde,
Özel tertibatlı sakat aracını vergiden muaf olarak ithal edebilir.
Nasıl Bir Araç?
Özel tertibatlı sakat
araçlarında aşağıdaki şartlar aranır.
a- Binek otomobil ise; binek
otonun münhasıran malul ve sakat tarafından kullanılmak üzere özel surette imal
ettirilmiş hareket ettirici tertibatı bulunmalı ve silindir hacmi 1600(dahil)
cc’ ye kadar (arazi taşıtları hariç) olmalıdır.
b- Minibüs ise; minibüsün el ve ayak fonksiyonunu tamamen yitirmiş
sakat kişinin araca binip inmesiyle, taşınmasını kolaylaştırıcı tertibatı
bulunmalıdır.
Özel surette yapılmış hareket ettirici tertibatı bulunmayan ve sadece otomatik
vitesli olan binek oto ile sakat kişinin araca binip inmesiyle taşınmasını
kolaylaştırıcı tertibatı bulunmayan minibüsün muafiyetten yararlandırılmak
suretiyle ithali mümkün değildir.
Binek oto ve minibüsün standart olmayan aksesuarları bulunması halinde bu
aksesuarların ithaline gümrük vergilerinin tahsili kaydıyla izin verilir.
c- Motosiklet ise; motosiklet
malul ve sakatlar tarafından kullanılmak üzere özel surette imal edilmiş
olmalıdır.
Hangi Belgeler
Gerekmektedir?
1- 18/3/1998 tarihli 23290
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporunun
aslı,(bu raporda; ilgilinin sakatlığı ile bunun derecesinin ve haline göre
kullanabileceği taşıt özelliğinin belirtilmesi gerekir. Şayet ilgili, yurt
dışında iken resmi bir hastaneden aldığı ve dış temsilciliklerimize onaylattığı
bir rapor ibraz ederse bu raporun 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun
41’inci maddesine uygunluğunun da ayrıca belgelenmesi gerekir.)
2- Trafik dairesince
düzenlenen ve ilgili şahsın sakatlık durumu itibariyle, taşıt kullanabileceğini
gösteren H sınıfı sürücü belgesi ,
3- Yurt dışında ikamet eden malul ve sakatlar için; Yurda kesin
döndüğünü gösteren konsoloslukça onaylı belge ile yurda kesin dönüşünden önce
alınan taşıtın mülkiyetinin kendisine ait olduğunu gösterir mülkiyet belgesi,
4- Türkiye’de ikamet eden malul ve sakata bağış yapılması halinde;
bağışı yapan gerçek yada tüzel kişinin yurt dışındaki ikametini gösterir
konsoloslukça onaylı belge, taşıtın bağışlayana ait olduğunu gösterir mülkiyet
belgesi ile noter veya konsoloslukça düzenlenmiş bağış belgesi,
5- Taşıtın ithalinin resim kanalla döviz transferi suretiyle
gerçekleştirilmek istenilmesi halinde; döviz transferine ilişkin belge ile ithal
edinilmek istenilen taşıtın cinsi, marka ve özellikleri ile fiyatını gösteren
proforma fatura ve ithal sırasında fatura aslı,
6- Nüfus cüzdanı örneği,
7- İthal olunacak motosiklet veya binek otomobilin malul ve sakat
kişinin kendisi tarafından kullanılacağına başkasının kullanımına veya
istifadesine izin vermeyeceğine,
İthal olunacak minibüsün el ve ayak fonksiyonlarını tamamen yitirmiş kişinin
üçüncü dereceye kadar kan ve sıhri hısımlarından bir sürücü veya sakat kişi
tarafından iş akdine bağlı olarak istihdam edilen bir sürücü tarafından
kullanacağına başkasının kullanımına
Veya istifadesine izin vermeyeceğine,
Ankara Nakli hane ve Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğünün izni olmadan mezkur
taşıtların başkasına devredilmeyeceğine ve satılmayacağına, kiralanmayacağına,
ödünç verilmeyeceğine,
İthal olunan taşıt üzerindeki özel tertibata da hiçbir değişiklik
yapılmayacağına ikametgah değişikliği olması halinde bu değişikliği Ankara Nakli
hane ve Bedelsiz Gümrük Müdürlüğüne bildireceğine dair Noterden onaylı
Taahhütname,
8- İkametgah belgesi.
Nereye ve Nasıl Müracaat
Edilir?
Özel tertibatlı otobüs ve
minibüs için araç Türkiye’ye getirilmeden önce malul ve sakat kişiler veya
bunlar hesabına bu kişilerin vekil tayin ettiği ve Türkiye Gümrük Bölgesinde
yerleşik kişiler tarafından Ankara Nakli hane ve Bedelsiz İthalat Gümrük
Müdürlüğüne 1 ve 2 belirtilen belgelerin biri asıl olmak üzere iki nüshası ile
birlikte müracaat edilir.
Karara Bağlama
Özel tertibatlı otomobil
ithalatı talebi ve otomobilde bulunması gereken özel tertibat, Ankara Nakli hane
ve Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğünde oluşturulan heyet tarafından karara
bağlanır. Heyetin toplanacağı gün ilgili sakat ve malul kişilerde anılan
gümrükte hazır bulunur.
Minibüslerin karara bağlama
işlemleri Gümrük Müsteşarlığının olumlu ön iznini müteakip gerçekleştirilir.
Binek otomobili veya minibüsün ithaline ilişkin kararların(müspet) Komisyon
tarafından oy birliği ile verilmesi gerekir.
Komisyon kararının olumlu
olması halinde, otomobil ile minibüs için Ankara Nakli hane ve Bedelsiz İthalat
Gümrük Müdürlüğü’nce “İthal İzin Belgesi” düzenlenir. İzin belgesinin geçerlilik
süresi 6 (altı) aydır. Bu süre içerisinde, istenilen belgelerle birlikte Ankara
Nakli hane ve Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğü’ ne başvurulur. İki muayene
memurundan oluşturulan heyet tarafından aracın söz konusu heyet kararına
uygunluğunun tespit işlemleri yapılarak uygun bulunması halinde ithaline izin
verilir.
Malul ve Sakatlar
Tarafından İthal Edilecek Diğer Eşyalar
Özürlülerin eğitimi,
çalışması veya fiziksel, ruhsal ve sosyal gelişimlerine yönelik olarak özel
surette imal edilmiş olup, malul ve sakatların kendi kullanımları için
getirdikleri veya onlara yardım sağlaması amacına yönelik olarak kamu yararına
faaliyette bulunan dernekler ile Sağlık Bakanlığınca yetki verilmiş kurum ve
kuruluşlarca ithal edilen ve Kararnamede sayılan eşyalar gümrük vergilerinden
muaftır.
Bu eşyalar;
1- Görmeyenler ve kısmen
görenler için eğitsel, bilimsel veya kültürel gelişimlerine yönelik olmak üzere
özel surette imal edilmiş matbu yayınlar, kabartma baskılar ve kağıtları,
Braille kağıdı, beyaz bastonlar, yazı ve kelime işlem makineleri, konuşan
kitaplar, kasetçalarlar, büyütücü televizyon ekranları, elektronik yer saptayıcı
ve engel detektörü, saatler ve diğer parçalar vb.
2- Ortopedik cihazlar(
motorlu ve motorsuz koltuklar, bisiklet, motosiklet, koltuk değnekleri, protez
organlar vb.)
3- İşitme özürlülerinin
işitmesi kolaylaştırmaya mahsus cihazlar.
4- Vücut kusur ve
noksanlığını gidermek amacıyla üstte veya elde taşınan veya vücudun içine
yerleştirilen diğer cihazlar.
5- Eğlence merkezleri için
özel oyun ekipmanları gibi eşyalardır.
Özel olarak malul ve
sakatların kullanımına mahsus olan ve eşya ile birlikte getirilen yedek parça ve
standart aksesuarlara veya bu eşyanın bakım, kontrol, ayarlama yada tamiri için
gerekli olan aletlerde muafiyet kapsamındadır. Söz konusu parça, yedek parça ve
aksesuarlar ile sair aletlerin eşyanın ithalinden sonra getirilmesi halinde
muafiyetin uygulanması için bunların muaf en ithal edilen eşya ile ilgili
olduklarının tevsik edilmesi gerekir.
Bu eşyaların muaf en ithaline
ilişkin talepler , doğrudan eşyanın getirildiği Gümrük İdaresine yapılır. Gümrük
İdaresi’nce eşyanın kararname kapsamında ve kararnamede sayılan eşya olması
halinde ithaline izin verilir.
Devir ve Satış Koşulları
Nelerdir?
Muaf en ithal edilen eşya,
Gümrük İdaresinin izni olmadan ve gümrük vergileri alınmadan malul ve sakat
olmayanlara ödünç verilemez, kiralanamaz, devredilemez veya satılamaz.
Ayrıca;
a) Malul veya sakat kişiler;
mülkiyetlerinde bu yolla muaf en ithal edilmiş özel tertibatlı otomobil, minibüs
ve motosiklet kayıtlı olduğu sürece ve bunların fiili ithal tarihinden itibaren
5(beş) yıl geçmedikçe, bu taşıtları satamaz ve yeniden aynı şekilde muaf olarak
otomobil,minibüs ve motosiklet ithal edemezler.
b) Malul ve sakatlar
tarafından ithal edilen özel tertibatlı otomobil, minibüs ve motosikletlerin
fiili ithal tarihinden itibaren 10(on) yıl geçmemişse malul ve sakat olmayanlara
gümrük vergileri tahsil edilmeden satışı, hibesi ve devri mümkün değildir.
c) Söz konusu aracı
devralacak kişinin sakatlığının farklı olması halinde devredilecek taşıtın
Ankara Nakli hane ve Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğüne teslim edilerek, devri
alacak kişinin sakatlığına uygun olarak aracın anılan Gümrük İdaresinin gözetimi
altında dizayn edilmesi gerekmektedir.
Gümrük vergisinden muaf en
ithali yapılan eşya için muafiyet tanınmasını sağlayan şartları kaybeden veya
muaf en ithal edilen eşyayı Kararnamede belirtilenden başka amaçla kullanmayı
talep eden kişi, kurum ve kuruluşların Gümrük İdaresine bildirimde bulunarak
izin alması gerekir. Bu izin ancak gümrük vergilerinin tahsil edilmesi kaydıyla
verilebilir.
Söz konusu eşya ve malzemeler
muafiyetin veriliş amacına uygun kullanılma ve ilgili gümrük müdürlüğünden izin
alınmak kaydıyla muafiyet hakkı tanınmış başka kurum veya kuruluşa ödünç
verilir, kiralanır ,devredilir veya satılırsa gümrük vergisi aranmaz.
İzin alınmadan ödünç verilen, kiralanan,devredilen veya satılan eşyanın gümrük
vergileri tahsil edilir
İlgili Mevzuat
* 4458 Sayılı Gümrük Kanunu
* Gümrük Vergilerinden Muafiyet Ve istisna Tanınacak Haller Hakkında 13.01.2000
tarihli 2000/53 sayılı Bakanlar Kurulu ve Eki Karar
* 18 Şubat 2000 tarih ve 23968 sayılı resmi:Gazetede yayımlanan Gümrük Genel
Tebliği(Muafiyetler)(Seri No:2)
* 13 Mayıs 2000 tarih ve 24048 sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan Gümrük Genel
Tebliği(Muafiyetler)(Seri No:5)
* 07 kasım 2000 tarih ve 24223 sayılı resmi:Gazetede yayımlanan Gümrük Genel
Tebliği(Muafiyetler)(Seri No:8)
* 01.06.2001 tarih ve24419 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan, 02.05.2001 tarih ve
2001/2397 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı
|
